"Met geduld, vertrouwen en oefenen kreeg mevrouw ’t Lam haar zelfstandigheid terug"

Wat gebeurt als goede begeleiding draait om vertrouwen geven in plaats van overnemen? Dat was het geval bij mevrouw ’t Lam. Na meerdere herseninfarcten en een val van de trap, kwam ze terecht in een revalidatietraject. Eenmaal thuis, wilde mevrouw graag zelfstandig haar steunkousen leren aantrekken. Samen met wijkverpleegkundige Melissa Kap werkte mevrouw ’t Lam stap voor stap toe naar dit doel.

De wens om het zelf te kunnen

Samen met wijkteam Westvoorne begon Melissa de zoektocht om mevrouw ’t Lam die zelfstandigheid te kunnen bieden. "Vanaf het begin zagen we de motivatie om het zó graag zelf kunnen. Dan ga je kijken wat er nodig is om die wens werkelijkheid te maken." Dat bleek niet eenvoudig. Naast de gevolgen van de herseninfarcten leeft mevrouw ook met Parkinson.

Niet haar wilskracht vormde het probleem, maar haar lichaam. "Mijn hoofd begrijpt precies wat ik moet doen," vertelt mevrouw ‘t Lam. "Maar mijn lichaam zegt dan gewoon: vandaag even niet." Toch bleef de gedachte steeds terugkomen. ‘Ik moet dit kunnen.’

Leren helpen door minder te doen

Voor Melissa en haar collega's betekende het traject een andere manier van zorg verlenen. "We moesten eigenlijk op onze handen zitten," zegt Melissa lachend. "Je ziet iemand worstelen en je wilt helpen. Dat zit in je natuur als verpleegkundige. Maar we wisten dat de echte winst alleen gehaald kon worden als mevrouw het zelf zou leren."

Waar een zorgverlener de steunkous in enkele minuten had kunnen aantrekken, was mevrouw soms meer dan een uur bezig om hetzelfde resultaat te bereiken. "Ik zag twee mensen die het in vijf minuten konden oplossen," vertelt mevrouw ‘t Lam. "En ik zat dan anderhalf uur te tobben. Dus het was voor beide kanten frustrerend." Toch gingen ze door.

De doorbraak kwam onverwacht

Er waren genoeg momenten waarop het makkelijker was geweest om te stoppen. Melissa herinnert zich dat nog goed. "Ik weet nog dat ik op een gegeven moment dacht: moeten we hier nog wel mee doorgaan? Maar precies op het moment dat je bijna wilt opgeven, gebeurt soms de grootste doorbraak." En die kwam er.

Collega ergotherapeut Linda vroeg of Melissa een filmpje kon maken van mevrouw tijdens het oefenen met de steunkousen. "Na het bekijken van de video, zag Linda dat ze eigenlijk wel de juiste beweging maakte, alleen kostte het haar ontzettend veel kracht”, vertelde Melissa.

Op basis van die observatie adviseerde Linda een ander hulpmiddel, wat beter aansloot bij die beweging. Voor mevrouw ’t Lam voelde dat als een keerpunt. "Ik deed het dus eigenlijk al goed," zegt ze. "Na een paar keer oefenen met het andere hulpmiddel, merkte ik dat ik net dat beetje hulp kreeg om het ook echt voor elkaar te krijgen."

Meer dan een praktische oplossing

Vandaag trekt mevrouw ’t Lam haar steunkousen zelfstandig aan. Een overwinning, want voor haar betekent het vrijheid. Zelf bepalen wanneer de dag begint. Zelf beslissen wanneer ze naar buiten gaat. Niet meer wachten op een zorgmoment. En misschien nog belangrijker: het gaf mevrouw haar vertrouwen terug.

Zo laat het verhaal van mevrouw ’t Lam zien dat zelfredzaamheid niet altijd begint met grote stappen. Soms begint het met een eenvoudige vraag: ‘wat als ik het tóch zelf kan?’ en met mensen om je heen die je daarin stimuleren en ondersteunen.